رونق واحدهاي مسکن مهر به رغم رکود بازارمسکن ، دولت با سوداگران مسکن‌ مهر مقابله کند

عضو هيات‌مديره انجمن انبوه‌سازان گفت: در حال حاضر بسياري از بنگاه‌ها و مشاوران املاک در شهر جديد پرديس هستند که در اين رکود چندساله که بخش مسکن را فراگرفته، رونق قابل توجه و خاصي دارند، در صورتي که در کمتر جايي نشاني از رونق ديده مي‌شود. در مکان‌هايي که مسکن مهر ساخته شده، بسياري از افراد هستند که از ديد سوداگرانه به خريد واحدها اقدام مي‌کنند.
ايرج رهبر در گفت‌وگو با اقتصادنيوز در رابطه با وضعيت بازار مسکن در شهرها و شهرک‌هاي اطراف تهران گفت: بازار مسکن نسبت به سال‌هاي گذشته تغييراتي داشته ولي اين تغييرات آنچنان محسوس نيست که باعث رونق در بخش مسکن و خريد و فروش آن شده باشد. مساله‌اي که اين‌روزها موجب اين رکود شده بود، فقدان قدرت خريد مردم بود. عامل ديگر که در رکود مسکن نقش داشت و به تشديد آن دامن زد، گراني قيمت مسکن بود که اگر اين دو مساله حل مي‌شد شايد مي‌توانستيم به رونق در بخش مسکن اميدوار باشيم.

او افزود: در اين راستا دولت از سال گذشته تمهيداتي مانند تسهيلات 40 تا 80 ميليون‌توماني مسکن را براي توانمندسازي افراد ارائه داده است که مي‌تواند مقداري خريد مردم را تقويت کند، البته اين به شرطي است که به اين موارد رسيدگي شود. به نظر مي‌رسد ارائه اين تسهيلات تا دو ماه ديگر شروع شود، البته ميزان اين تسهيلات محدود بوده و بر اساس آمارهايي که تا قبل از عيد اعلام شده است تعداد ثبت‌نام‌ها براي اين تسهيلات پايين بوده، اما با اين حال دولت تسهيلات ديگري با رقم‌هاي ديگر نيز ارائه داده است که اين تسهيلات متنوع مسکن نشان مي‌دهد که دولت به مساله توان خريد مردم فکر مي‌کند.

او در ادامه بيان کرد: البته اين تسهيلات خود مشکلاتي دارند، چرا که پرداخت اقساط اين تسهيلات براي بعضي از خانواده‌ها امکان‌پذير نيست. به هر حال اگر تغييراتي در اين تسهيلات و مدت زمان بازپرداخت آن و درصد سود آن ايجاد شود، جاي اميدواري است که از اين مساله استقبال شود.

او افزود: به هر حال دوران رکود معمولاً هر پنج سال يک‌بار اتفاق مي‌افتد و نهايتاً يکي دو سال طول مي‌کشد، اين در حالي است که رکود بازار مسکن اين بار طولاني شده است، اين نشان مي‌دهد عللي که برشمرديم اين بار خيلي بلندتر در اين دوره خودش را نشان داده است. حال ممکن است که مردم از نظر رواني احساس کنند که ديگر نمي‌توان صبر کرد، قيمت‌ها از اين پايين‌تر نمي‌آيد و توقعات خود را با منابع مالي که در اختيار دارند تطبيق دهند و شايد اين مساله بتواند به رونق بازار مسکن کمک کند.

او در رابطه با تاثيرات مسکن مهر حاشيه تهران بر بازار مسکن گفت: مسکن مهر در تقاضايي که اقشار کم‌درآمد به بازار داشتند، تاثيرگذار بوده است. به واسطه اين طرح اقشار کم‌درآمد و متوسط براي خريد اين خانه‌ها ثبت‌نام کردند که اين مساله تاثير بسياري بر بخش تقاضا در بازار گذاشته است، حتي اگر آن واحدهايي که همچنان تحويل داده نشده‌اند، تحويل داده شوند بازهم در بخش تقاضا و بازار تاثيرات ديگري را نيز مشاهده خواهيم کرد.

او در ادامه بيان کرد: در حال حاضر آنهايي که ثبت نام کردند از بازار تقاضا خارج شده‌اند اما با توجه به اينکه سالانه به يک ميليون تا يک ميليون و 500 هزار واحد مسکوني نيازمنديم، اين مساله باعث مي‌شود که تقاضا مقطعي باشد به اين معني که موجي از مسکن مهر در بخش مسکن وارد شده و جوابگوي يکسري از تقاضاها بوده، اين در صورتي است که تقاضاي مستمر که سالانه به آن نيازمنديم، همچنان برقرار است و از طرفي با توجه به اينکه در دو سه سال اخير توليد مسکن کاهش يافته است، اگر به توليد مسکن توجه نداشته باشيم، باعث مي‌شود که تقاضا نسبت به توليد و عرضه بيشتر باشد و در آينده باز هم اين موضوع تشديد شود. به نظرم اين يکي از هشدارهاي خطرناک براي بالا رفتن قيمت‌هاست. چرا که اگر نتوانيم بين عرضه و تقاضا تعادلي به وجود آوريم و فاصله بين تقاضا و عرضه زياد شود، بسيار خطرناک است.

او گفت: همان‌طور که اين جهش‌هاي غيرمتعارف در بخش قيمت، در سال‌هاي گذشته ديده شد و دولت براي جلوگيري از وقوع اين اتفاقات بايد برنامه‌ريزي کند. از اين‌رو اگر دولت طرح‌هايي براي توليد نداشته باشد، يا تشويق‌هايي براي بخش خصوصي وجود نداشته باشد، ممکن است که در سال‌هاي آينده جهش‌هاي غيرمتعارفي داشته باشيم.

رهبر گفت: در حال حاضر خريد و فروش مسکن مهر به صورت غيررسمي انجام مي‌شود. دولت در اين راستا اطلاعيه‌اي براي آزادسازي معاملات داده که خريد و فروش اين واحدها آزاد شود. اين در حالي است که اين موضوع رسماً اجرا نشده و خريد و فروش اين واحدها همچنان با نوشتن قولنامه‌هايي به صورت غيررسمي صورت مي‌گيرد. اين کار بسيار خطرناک است و ممکن است مسائلي از قبيل کلاهبرداري و فروش يک واحد به چند نفر و... را به دنبال داشته باشد. بنابراين اگر نمايندگي‌هاي وزارت مسکن، وزارت راه و شهرسازي، شرکت‌هاي عمران در شهرهاي جديد و وزارت کل در استان‌ها اقداماتي انجام دهند، به طوري که خريد و فروش اين واحدهاي مسکن مهر رسماً انجام شود، اطمينان بيشتري براي خريد توسط خريداران به وجود مي‌آيد.

عضو هيات‌مديره انجمن انبوه‌سازان گفت: به نظرم دولت بايد ابتدا به حل مشکلات فعلي که بر سر راه اين مسکن‌هاست بپردازد و اگر آنها را رفع کند و وارد عمل شود، آن زمان آزادسازي معاملات صورت مي‌گيرد. از جمله مشکلات موجود اين است که تعدادي از اين واحدها همچنان تکميل نشده و آنهايي که تحويل داده شده‌اند در حال پرداخت اقساط هستند و دولت ابتدا بايد آنها را ساماندهي کند. اين مساله به برنامه‌ريزي نياز دارد و همان‌طور که در ابتداي اين طرح سامانه‌اي براي ثبت‌نام طراحي شد، همين سامانه مي‌تواند همچنان اين عمليات را در وزارت راه و شهرسازي يا سازمان شهرهاي جديد، انجام دهد اما چون هنوز دولت به صورت جدي اين اقدام را ادامه نداده يا پيگيري نکرده، تکليف آزادسازي معاملات همچنان مشخص نشده است.

رهبر در رابطه با مشکلات سوداگرايانه در مسکن مهر گفت: در حال حاضر بسياري از بنگاه‌ها و مشاوران املاک در شهر جديد پرديس هستند که در اين رکود چندساله که بخش مسکن را فراگرفته، رونق قابل توجه و خاصي دارند، در صورتي که در کمتر جايي نشاني از رونق ديده مي‌شود.

او افزود: در مکان‌هايي که مسکن مهر ساخته شده، بسياري از افراد هستند که از ديد سوداگرانه به خريد واحدها اقدام مي‌کنند. که در اين صورت ممکن است کنترل از دست دولت خارج شود. از اين‌رو مسوولان بايستي طبق برنامه‌ريزي به مردم اعلام کنند که خريدهاي غيررسمي انجام ندهند و صبر کنند تا اين مساله ساماندهي شود و بعداً اقدام به خريد کنند. اگر دولت بعد از اعلام آزادسازي معاملات، اقداماتي را انجام مي‌داد به صورتي که تمامي متقاضيان جديد و متقاضيان در محل رسمي شهرهاي جديد و وزارت راه و شهرسازي اقدامات مربوط به تغيير نام سند مالکيت را انجام مي‌دادند، سوداگرهايي که در پشت پرده هستند به اين مسائل توجه مي‌کردند و شايد از ميزان اين سوداگري‌ها کاسته مي‌شد. به هر حال اين مساله وجود دارد و براي کنترل آن به برنامه‌ريزي‌هاي دقيقي نياز است. اگر دولت راهکار جدي براي اين مساله داشته باشد، باعث رونق در خريد و فروش اين املاک مي‌شود چرا که در حال حاضر خريد و فروش آنها مشخص و شفاف نيست.

رهبر در رابطه با عواملي که سبب ايجاد بازار سياه در طرح مسکن مهر شده است گفت: طبيعي است زماني که حجم بسياري عرضه در مکاني وجود داشته باشد، سوداگران به آنجا هجوم مي‌آورند و اين اتفاق مي‌افتد. به نظرم نبايد به اين سوداگران زمان بدهند، اگر دولت اعلام کند متقاضيان اصلي و واقعي که مي‌خواهند واحدهاي مسکوني خود را بفروشند و بالعکس مي‌خواهند واحدهاي جديد را خريداري کنند، در مراکز خاصي اين کار را انجام دهند. در اين صورت کسي از سوداگران خريد نمي‌کند. پس هر چقدر که زمان بگذرد اين مساله فرصتي مي‌شود براي سوداگران که از آن استفاده کنند.

او در پاسخ به اين سوال که چرا اين نوع املاک به سختي خريد و فروش مي‌شوند؟ گفت: برخي مسائل وجود دارد که متقاضي جديد را نگران مي‌کند و موجب مي‌شود تا خريد و فروش اين نوع از املاک سخت باشد. او نگران است آيا انتقال و تغيير نام سند مالکيت در مراجع رسمي صورت مي‌گيرد، يا اينکه خريد او غيررسمي باقي مي‌ماند و واحد مسکوني او به نام خريدار و متقاضي اوليه باقي مي‌ماند. به هر حال اتفاقات گوناگوني در رابطه با اقساط آنها و... وجود دارد که بايد ساماندهي شوند و نبايد به اين صورت باشد. چرا که اگر به اين صورت باقي بماند و همين‌طور کج‌دار و مريز و بدون رغبت باشد، ممکن است مشکلاتي را به وجود آورد.